SUNİ TOHUMLAMA 

 

Irk ıslahında en kolay ve dünyada en çok kullanılan yöntem Suni Tohumlama’dır. Suni tohumlama; kızgınlıktaki ineğin rahmine boğa tohumunun, özel bir aletle, bırakılmasıdır.

 

 

Suni tohumlama ile üstünlüğü kanıtlanmış boğa tohumları kullanılarak gelecek nesillerin daha verimli olması sağlanır. Boğadan çiftleşme yoluyla geçebilecek hastalıkların yayılması suni tohumlama ile önlenmiş olur. Kolay buzağılama özelliği önceden belirlenmiş boğa tohumları kullanılırsa güç doğum problemiyle karşılaşılmaz. İneğin verim dışındaki diğer eksikleri de suni tohumlama ile giderilmiş olur. Örneğin; meme başı uzunluğu, ayak basışı, sütçülük tipi özellikleri, kalça yüksekliği, memelerin vücuda bağlanışı gibi karakterler uygun boğa tohumlarıyla düzgün, istenilen hale getirilebilir. Suni tohumlama yöntemi üstün bir boğa tohumundan birçok üreticinin yararlanmasını sağlar. Bu yöntemle kayıtlı yavrular ve giderek kayıtlı sürüler ortaya çıkar. Sığır üreticileri boğa beslemenin masraf ve tehlikelerinden kurtulmuş olurlar.

İneklerde Suni Tohumlama Zamanı:

Suni tohumlama inekler kızgınlık gösterdiklerinde yapılır. İneklerde doğumu takiben 45 gün sonraki kızgınlıkta suni tohumlama yapılabilir.

Demek ki, suni tohumlamanın uygun saatini bilmek için kızgınlık zamanını iyi gözlemek gerekir. Kızgınlığın ilk görülmesinden 8-12 saat sonra yapılan tohumlamaların tutma oranı yüksektir.
Kızgınlıktaki inekler bazı davranış değişiklikleri gösterirler. Boynundan bağlı olmayan inekler önce diğer ineklerin üstüne atlar, daha sonra ötekilerin üzerine atlamalarına izin verirler. Ancak boynundan bağlı inekler bu belirtiyi gösteremeyeceğinden ikinci derecedeki diğer belirtilere dikkat etmek gerekir. Kızgınlıktaki inek sağımcısına yaslanma, heyecanlı hareketler, süt veriminde azalma, hafif iştah azalması, böğürme gibi belirtiler gösterir.

En önemlisi “Çara” akıntısıdır. ÇARA dikkatle izlenmeli ve tohumlamanın başarısı için temiz olduğuna kanaat edilmelidir. Yumurta akı gibi berrak, tertemiz çara rahmin temiz olduğunu gösterir. Bulanık çara akıtan inekler döl tutmaz.

Böyle ineklerin öncelikle tedavi edilmesi, daha sonra suni tohumlama ile döllenmesi gerekir. İnekler ortalama 21 günde bir kızgınlık gösterir ve bu dönem en çok 18 saat sürer. İlk kızgınlık belirtileri sabah görüldüyse, öğleden sonra, öğleden sonra görüldüyse sabah tohumlama yapılması önerilir. Suni tohumlama için istek bildirildiğinde, uygulayacak olana ilk kızgınlık saati doğru bildirilirse döl tutma oranı artar. Kızgınlığı takiben kanlı akıntı görülürse, artık kızgınlık döneminin geçtiği, bir